Kira uyuşmazlığında yeni periyot: Arabulucular yargının yükünü alacak

Konut kira artışı oranının üst hududunun yüzde 25 olarak bir yıl uzatılacağının açıklanmasının akabinde konut sahipleri ile kiracılar ortasındaki mümkün uyuşmazlıklar yine gündeme geldi.

Taraflar sorunun tahlili için mahkemeye başvururken, dava süreci ise 2 yıla kadar uzayabiliyor. Uyuşmazlıklar nedeniyle mahkemelerde yoğunluk oluşturan kira davalarında, taraflara süratli tahlili ise arabuluculuk sistemi sunacak.

1 EYLÜL’DE ARABULUCUYA GİDİLMEDEN DAVA AÇILAMAYACAK

TBMM Genel Heyeti’nde 28 Mart’ta kabul edilen yargıda yeni düzenlemeleri içeren İcra ve İflas Kanunu ile Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında, kira ilgisinden kaynaklanan uyuşmazlıklar dava kaidesi olarak arabuluculuk kapsamına alındı. 1 Eylül’de yürürlüğe girecek düzenlemeyle kiracı ve kiralayan arabulucuya başvurmadan dava açamayacak.

“YARGI SİSTEMİMİZDE ÇOK ÖNEMLİ İŞ YOĞUNLUĞU OLUŞMAYA BAŞLADI”

Avukat Mehmet Baykurt, geçen yıl başlatılan kira fiyatlarında üst hudut uygulamasının bir yıl uzatılmasını kıymetlendirdi.

Kira artışlarındaki üst hududun yüzde 25 ile sonlandırılmasının kiracı ve konut sahibini karşı karşıya getirdiğini belirten Baykurt, “Her ne kadar bu düzenleme yapılıyorsa da takdir edersiniz ki ülkemizdeki ve dünyadaki ekonomik gelişmeler, enflasyon oranlarını göz önünde bulundurduğumuzda kira artışlarının sonlandırılması kiralayan ile kiracı ortasında son devirlerde çok önemli meseleler meydana getirmektedir.” ifadelerini kullandı.

Bazı problemleri tarafların kendi imkanlarıyla çözdüğünü, birçoğunun da sorunun tahlili için mahkemeye başvurduğunu lisana getiren Baykurt, şöyle konuştu:

“Kira artış oranını beğenmeyen gerek kiracı, gerekse kiralayan mahkemelere başvurmaktadır. Son iki yıl içerisinde bu hususlarla ilgili yargı sistemimizde çok önemli iş yoğunluğu oluşmaya başladı. Mahkemelerdeki belge yoğunluğundan ötürü doğal olarak yargıçlar de bu bahisle ilgili uzun müddetli duruşma günleri vermektedir. Bu durum da yargı sisteminin tıkanmasına sebep olmaktadır, davaların uzun müddet devam etmesine sebep olmaktadır.”

ARABULUCULUKLA SORUN DOSTÇA BİR BİÇİMDE ÇÖZÜLECEK

Arabuluculuğu, “Aradaki sorun ve kasvetin dostça bir halde çözülmesi” olarak tanımlayan Baykurt, kiracı-kiralayan ilgisinden kaynaklanan davalarla ilgili eylülde yürürlüğe girecek arabuluculuk sistemi ile belge yoğunluğunun azalacağına inandığını kaydetti.

Yasa çıktığı andan itibaren kiracı ile konut sahibinin muhtemel meselelerde birinci olarak arabulucuya başvuracağını belirten Baykurt, “Arabuluculuk sistemi yargı yükünü hafifleten, daha da hızlandıran bir kuruluştur. Bununla da şu hedefleniyor; yargıda, mahkemelerde oluşan belge yoğunluğu azalsın, uyuşmazlıklar adaletli ve süratli sonuçlansın. Bu halde vatandaşın yargıya itimadı daha artmış olur.” değerlendirmesini yaptı.

DAVA AÇILSA BİLE ÜST HUDUT YÜZDE 25’İ GEÇEMEYECEK

Avukat Mehmet Baykurt, arabulucuların baroya kayıtlı bu alanda eğitim alan uzman avukatlar olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti:

“Taraflar bu bahiste müracaatlarını yaptığı vakit avukat her iki tarafı çağırıyor, talepleri iletiyor, uzlaştırabiliyorsa bunu çabucak sonuca götürüyor. Her iki tarafın kabulüyle oluşan sonuç da aslında mahkeme ilamı kararındadır. Arabulucunun tarafları uzlaştırma mühleti en fazla bir hafta, 10 gün ya da bilemedin 20 gündür lakin siz arabuluculukta anlaşamadığınız vakit doğal olarak anlaşmayan taraf mahkemeye başvuracak. Mahkeme süreci de en az 1-2 yıl sürmektedir.”

Baykurt, konut sahiplerinin taraflar ortasında kontrat varsa 5 yılı doldurmadan kira tespiti için dava açamayacağını, 5 yılı aşmamış mukaveleler kapsamında kira artışlarının dava açılsa bile üst hududun yüzde 25’i geçemeyeceğini kelamlarına ekledi.

ARABULUCULUK, MADDİ TASARRUF DA SAĞLAYACAK

Arabulucu avukat Elçin Bazu da arabuluculuk sisteminin hem maddi hem vakit tasarrufu sağladığını belirterek, “Arabuluculuk fiyatını ödemekten imtina eden kişi yargılama safhasında daha büyük bir masrafa katlanmak zorunda kalacak. Zira arabuluculuk sisteminde tahminen 800-900 lira, tahminen daha da düşük bir fiyat ödeyecekken yargılamada uzman raporu gelecek, harçlar ödenecek, ilam, vekalet fiyatı ödenecek, bunlar hesaba katıldığı vakit önemli bir meblağ ortaya çıkıyor.” diye konuştu.

Bazu, arabuluculuk sisteminde masrafların muahedeye nazaran eşit ya da bir tarafça ödendiğini, mahkeme süreçlerinde ise masrafların davayı kaybeden kişi tarafından karşılandığını anlattı.