Bakan Koca’dan sıhhat çalışanlarına ileti: Yeni devir başlıyor!

Bilindiği üzere, iki yıl süren salgınla çaba devrinin tahlilinde gecikmeye yol açtığı, sıhhat çalışanlarını yoran sıkıntılar, bakanlığın Beyaz Islahat ismini verdiği bir dizi değişim, yeni çıkarılan maddelerle garanti altına alınan haklarla büyük oranda aşıldı.

Bu meselelerden sıhhatte şiddet birinci sırada olmak üzere bir kısmı ehemmiyetini sürdürüyor. Şiddet olayları besbelli seviyede azalmış olsa da belirlenen gayeye tam olarak ulaşılmış değil. Öte yandan, mevzunun hassasiyeti yapan olmaktan uzak yaklaşımlara da fırsat veriyor.

BAKAN KOCA’DAN DEĞERLİ MESAJLAR

Sıhhat Bakanı Fahrettin Koca, sendikaların 1-2 Ağustos iş bırakma davetine rağmen kıymetli iletiler içeren mektup kaleme aldı.

TÜM İMKANLAR HAREKETE GEÇİRİLDİ

Bakan Koca, bütün çalışma arkadaşlarına gönderdiği mektupta, Beyaz Islahat sürecinde tüm imkânları harekete geçirmeye, yeni imkânlar oluşturmaya çalıştıklarını tabir ederek, daima birlikte tahlile ortak olmanın, sağduyu içinde sonuç almanın örneğini yaşadıklarını, artık de hakikat tavrın bu olduğunu vurguladı.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca mektubunda şu tabirleri kullandı;

Size ve mesleklerine yürekten bağlı olduğuna inandığım tüm arkadaşlarıma selamlarımı, sevgilerimi sunuyorum.

Sıhhat meslek kümesi mensuplarına medeniyetler tarihi boyunca gösterilen özel hürmet, bunun bizlerde özsaygıya dönüşen karşılığı her vakit seçkinliği de yansıtır olmuştur. Hürmete kıymet olmayı, hiç kuşkusuz, hürmete paha bulma tamamlar ve ülkemizde hastalar ile sıhhat çalışanları ortasındaki münasebetin özü, istisnalar dışında, budur. Selam ve sevgi sözlerimi tıpkı vakitte halkımızın size yönelik bu hislerinin sözü olarak kabul edin.

RADİKAL TAHLİLLER VE ESASLI DĞEİŞİMLER GELDİ

Büyük bir sıhhat savaşımı verdiğimiz günlerin ertesinden başlayarak, sıhhat meslek kümesi mensuplarına tüm taraflarıyla daha yüksek bir saygınlık kazandırma, çalışma koşullarını her bakımdan düzgünleştirme kararlılığı içindeyiz. Bu maksatla, planlı, sonuç alıcı bir biçimde mevcut tüm imkânları harekete geçirmeye, yeni imkânlar oluşturmaya çalıştık. Üzerinden yaklaşık iki yıl geçen o günlerde, hatırlarsanız, sizlere, “Biraz sabır” demiştim. Dönüp baktığınızda, bu beklentimin içerdiği vaatler konusunda, artık yanılmışlık duygusu içinde olanınız var mı? Sabrınızın akabinde, devletimizin ürettiği radikal tahliller ve esaslı değişimler geldi. Bunların toplamına Beyaz Islahat diyoruz.

Bu kapsamda yapılan çalışmaların içeriği bakanlığımızda Beyaz Islahat ismiyle oldukça hacimli bir kitaba dönüştürülmüş durumda. Kitap, maksatlardan değil, sonuçlardan oluşuyor. Kitabın bir özetini veremeyeceğimize nazaran, birtakım soruların yardımıyla birkaç başlığımızı hatırlayalım: Doktorların eline geçen aylık toplam ölçünün şu anki seviyelere gelebileceğini sanki kaç kişi öngörebilmişti? “Altı yıla karşılık 1 yıl yıpranma tazminatı” kazanımını, 5510 sayılı yasanın zarurî kıldığı prim asıllı emekliliğin tabip ve diş doktorlarını kapsar olmaktan çıkacağını içimizden sanki kaç kişi hayal edebilmişti?

Mahsuplaşma sisteminin bir istisna bırakmadan kaldırılacağını, her emeğin karşılık bulması asıllı bir teşvik ödeme sisteminin uygulamaya geçeceğini sanki kaçımız tasavvur edebiliyordu? İntörn hekimlerle diş hekimliği son sınıf öğrencilerine tam minimum fiyat ödenmesi lakin âlâ niyetli bir plan üzere görülmüyor muydu? Dünyada örneği bulunmayan, sıhhat çalışanları için adeta “mesleki kalkan” fonksiyonu görecek güçte bir Malpraktis yasası umuluyor muydu?

Şiddet cürmü karşısında öteki hiçbir meslek kümesinin sahip olamadığı yasal düzenlemelere sahip olacağımız, sıhhatte şiddet kabahatinin Katalog Kabahatler kapsamına alınabileceği düşünülüyor muydu? Uygulamada meselelerimiz olduğu katiyen gerçek, ama sıhhatte şiddet hatalarına 10 yılları bulan cezalar verildiğine birinci kere şahit oluyoruz. Düzenlemelerin tam olarak yerleşmemiş olmasına bağlı problemlere karşı ise bilmenizi isterim ki gerekli tavrı alıyoruz.

Bahis başlıklarımıza bir örnek daha vereyim: Çok nöbet yükünün, gayriinsani olması sebebi ile son bulacağını, bu durumu “şiddet” olgusu kapsamında ele aldığımızı söylediğimizde tasarımızı pek de inandırıcı bulmayanlar sizce az mıydı? Doktor odalarına birer tıbbi sekreter atanması, sayınınsa 32 bine kadar varabileceği hayal kapsamında bir beklenti değil miydi? Bu “bir kitap” dolusu gelişmelerin sayılmasına muhtaçlığımız bulunmuyor. Unutan, yeri gelince hatırlıyor olmalı.

Meseleleri birlikte ele aldığımız, akılcı bir bekleyiş sürecininse bizlere güç verdiği birinci ıslahat devrinde ehemmiyeti inkâr edilemez sonuçlar aldık. Lakin hayata bağlı olarak, sorunlarımız de dinamiktir. Ne sorunların tamamı birebir anda çözülebilir ne de “mükemmel ve eskimez cinsten çözüm” üretilebilir. Yanılıyor muyum? Biliyoruz ki, hala devam eden, büyüme eğiliminde olan yahut belirginleşmesi mümkün meselelerimiz var. Büsbütün olgunlaşmamış tahlilleri paylaşmamış olmamızı anlayışla karşılayın. Nöbet fiyatlarının adil bir seviyeye çıkması gerekiyor.

Sıhhat çalışanlarının taban ödemesinin artırılması kural. Teşvikte tavana takılan arkadaşlarımızın önündeki sorun acele tahlil istiyor. Artan maliyetler karşısında aile doktorlarımızın cari harcamaları değerli bir sıkıntımız. Sn. Cumhurbaşkanımızın kelamını verdiği, sıhhat çalışanlarına yapılmakta olan sabit ödemenin emekliliğe sayılması konusunda da üzerimizde çok değerli bir misyon var. Enflasyon gerçeğine karşı bütün sıhhat çalışanlarımızı korumak hedefiyle, ilgili taraflarla çalışmalarımız devam ediyor. Tek tek tüm mevzuları sıralamaya, açmaya imkân yok. Ama her birimizi ve kamuoyunu yakından ilgilendiren şiddet problemimiz karşısında gelinen nokta için bir açıklama yapmak boynumun borcudur: Hastanelerimizde inançlı çalışma ortamları oluşturma konusunda kararlıyız.

Yapılan yasal düzenlemelerle yetinemeyeceğimizi birçok kere belirttim. Sıhhatte şiddet üzere çok taraflı bir sıkıntıda, hukuk, tahlil bileşenlerinin yalnızca bir modülüdür. Artık tamamlama basamağında olduğumuz “Sağlıkta Şiddete Karşı Aksiyon Planı” çalışmamızı yakında uygulama sürecine koyacağız. Uygulama öncesinde sizlerin de geliştirici fikirlerini almayı istek ediyorum. Bu vesile ile vermek istediğim iki değerli haber var: Beyaz Kod sisteminin bir alt basamağı olacak ve olası bir riske karşı devreye girmeye hazır, polis karakoluyla irtibat halinde çalışacak yeni bir sistemin yazılımı tamamlanmak üzeredir.

POLİS VE GÜVENLİK SAYISI ARTIRILACAK

Öte yandan, polis ve güvenlik vazifelisi sayısı da yakında artırılacak. (Bu paragrafta değindiğim hususlar için size ayrıyeten yazacağım.) Tüm meselelere karşı muvaffakiyete ulaşmamız için, bizim kararlılığımızın sizin dayanağınız ile bütünleşmesi gerekiyor. Ayrıyeten şunu da dikkate almakta fayda var: Topluluk içinde ahenk, kazanımların korunmasında kıymetli bir gerekliliktir. Haklı yanlarına karşın sistemiyle, lisana getiriliş biçimi ve yeriyle kamusal atmosferde telaşa neden olacak kimi talepler, bu taleplerin manasını devalüe eder: “Çare” olan sıhhat çalışanının, sıkıntılarına, herkesin faydasına olacak tahlilleri ararken başvuracağı yol, onun saygınlığı ile de örtüşmelidir. Ülkemizin sıhhat sistemi her profesyoneline gereksinim hisseden, bir kişinin boşluğunun öbür çalışanlar ve hastalarca hissedileceği bir sistemdir. Bu işleyişe karşı sorumsuzluk manasına gelecek, hizmetimize ziyan verici istikametler içerebilecek tavır ve sistematik davranışların, ne bizce, ne de toplumca kabul edilir bulunması da mümkün değildir.

BU DOSTÇA MEKTUP…

Sıhhat meslek kümeleri için yapılan iyileştirmelerin az çok farkında olunduğu için, kendini “sokak” yoluyla tabir eden taleplerin “yerinde” bulunmayacağı kanısındayım. Ve bu hatırlatmaları yapmaktan ötürü açıkçası keder içindeyim. Hepimizin ortak faydalarını, sıhhat hizmetinde düzenle sürekliliği temel alan kurallarımıza ise aslında bilindikleri için değinmiyorum. Kazanımların sorumlulukları artırdığı da zati açıktır. “Peki, haklarımızı kiminle, nerede, nasıl arayacağız?” Üzerinde tekrar düşünülecek bahis budur. Bu dostça mektup, size hakikat kişinin Türkiye Cumhuriyeti Sıhhat Bakanı, gerçek yerin Türkiye Cumhuriyeti Sıhhat Bakanlığı, gerçek usulün “iletişim” ve tahlil üretimine işte bu eksende şahsen iştirak olduğu bildirisini versin istiyorum. Daha evvel de uygulayıp başarılı olduğumuz çalışma hali budur. Yapılması gereken, yeniden tıpkı şeydir. Dönemsel haletiruhiyemizin, sorun çözme hedefi yerine öbür maksatlar güttüğünden pek emin olamayacağımız taraflarca fırsat bilinmesine müsaade vermemeliyiz.

Sıhhat meslek mensuplarının dayanışma ve ortak fayda üretme emelli tertipler oluşturması tartışma kabul etmeyecek bir bahis. Ancak her vakit şunu da düşünmekten yanayım. Örneğin, maden ocağı personelinin örgütlü bir aksiyonu kömür üretimini aksatma üzerinden gerçekleşir. Hizmet verilen alan insan sıhhati olduğunda bu formüldeki “araç” hastadır. Hasta mağduriyetinin araç olarak kullanılmasını bizler, tabip ve sıhhat çalışanı tasavvurumuzla asla bağdaştıramayız. Bu durumun; mesleğimizin düşüşünden şikâyet edilen prestijini düzgünce tehlikeye attığını, sıhhat alanındaki örgütlü yapılarınsa bizimle kan uyuşmazlığı gösteren yollar yerine farklı bir yaklaşıma muhtaçlığı olduğunu kabul etmeliyiz. Kaynağı “yeni” kanılar olan tahliller, öteki alanlara ilişkin, eski şemalardan uyarlanmış tahlillerden kat kat fazla faydalıdır. Ve topluluğumuzun problemlerine karşı özgün zekâların parlayışlarına her zamankinden çok muhtaçlığımız var.

BU UNSURLA YOLUMUZA DEVAM ETMELİYİZ

Pahalı çalışma arkadaşım, Bir meseleden etkilenen herkes tahlilin de modülü olma hakkına sahiptir. Üstesinden daima birlikte gelme kararlılığı gösterdiğimiz hiçbir sorunun olduğu üzere kalacağına ihtimal bile vermeyelim. Bakanlığımın birinci devrinde yaptığımız üzere, mevzuların sahipleri olarak yeniden, içinizden farklı yaklaşımlara sahip arkadaşlarla planlayıp, yüz yüze görüşelim. Meseleden “yeni sorun” üretmeyi kazanım hanesinde görme yanılgısına düşenleri dikkatle uyaralım. Beyaz Reform’un birinci devrinde elde ettiğimiz kazanımlar ortada ve sıhhat çalışanları kadar hastaların da faydasınadır. Bu ikili “yarar” prensibiyle yolumuza devam etmeliyiz.

Prensibimize zıt düşecek algıların oluşmasındansa kaçınmalıyız. Artık odaklanmamız gereken mevzu, Beyaz Reform’un ikinci periyodudur. İkinci “Beyaz Reform” periyodunun başlamış olduğu haberini her birinizle paylaşıyorum. Sıhhat sistemimiz ve sıhhat çalışanlarımız için atılacak yeni adımların heyecanı ile sizlere çalışmalarınızda muvaffakiyetler, insan hayatındaki yerinizi bilmenin memnunluğu ile dolu günler diliyorum. Yakında tekrar görüşmek üzere. Selam ve hürmetler. Dr. Fahrettin Koca T.C. Sıhhat Bakanı Beyaz Islahat periyodunun bitmediğini, gerekli dönüşümlerle süreceğini sizlere daha evvel de söylemiştim. Tekliflerinizle artık bu yeni devrin reformistleri ortasında yer alabilirsiniz